De rijksoverheid wil samen met andere overheidsorganisaties het goede voorbeeld geven door duurzame producten in te kopen. Leveranciers moeten vanaf 2010 aan nieuwe criteria voldoen om aan overheden te kunnen leveren.

Duurzaamheid staat hoog op de agenda van de overheid. SenterNovem heeft in opdracht van het Ministerie van VROM voor tachtig productgroepen duurzaamheidscriteria gedefinieerd. Aan de hand hiervaan gaan overheden vanaf 2010 duurzaam inkopen. De productgroepen bestrijken een veelzijdig pakket aan producten en diensten. Van kantoorartikelen tot catering en van straatmeubilair tot wegen en gebouwen.
Duurzaam inkopen betekent dat naast prijs en kwaliteit ook rekening wordt gehouden met milieu- en sociale aspecten. Bij milieuaspecten gaat het om het effect van het product of productieproces op het milieu, bijvoorbeeld door energie of materiaalgebruik. Bij sociale aspecten wordt gekeken naar thema’s als kinderarbeid of mensenrechten.
Jaarlijks besteden de gezamenlijke overheden, Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen, meer dan vijftig miljard euro aan de inkoop van goederen, werken en diensten. Door als overheden duurzaam in te kopen, krijgt de markt voor duurzame producten een stevige impuls. De overheden hebben zichzelf duidelijke doelen gesteld: de rijksoverheid wil volgend jaar voor honderd procent duurzaam inkopen. De gemeenten streven naar 75 procent in 2010 en honderd procent in 2015. Provincies en waterschappen hebben minimaal vijftig procent in 2010 als doel. De Kamers van Koophandel hebben een verklaring opgesteld om in 2012, vijftig procent duurzaam in te kopen.
De criteriaontwikkeling voor duurzame producten is dynamisch, want duurzaamheid is een dynamisch begrip. Met het oog op nieuwe technologische ontwikkelingen en inzichten, veranderingen in de markt en gewijzigde maatschappelijke opvattingen worden de duurzaamheidscireteria regelmatig herzien. Ook toepassing van de criteria door de inkopers levert nieuwe inzichten op die aanleiding kunnen zijn tot aanpassing. Op de website van SenterNovem staat informatie over onderhoud en herziening van criteria.
Maatschappelijk ondernemerschap
Omdat de nieuwe leveringsvoorwaarden nog relatief onbekend zijn bij ondernemers heeft Kamer van Koophandel Den Haag in mei 2009 een informatiebijeenkomst georganiseerd in samenwerking met de Ontwikkelingsmaatschappij Den Haag, beter bekend als Om Den Haag. Om Den Haag richt zich primair op ondernemend Den Haag. Het uitgangspunt is dat een duurzame toekomst hand in hand gaat met duurzame economische groei en maatschappelijk ondernemerschap.
Tijdens de bijeenkomst voor leveranciers van overheden lieten zeventig deelnemers zich informeren over de kansen en risico’s die het (niet) tijdig aanhaken op duurzaam inkopen met zich meebrengen. Daarnaast brengt de trend van duurzaamheid niet alleen concrete consequenties met zich mee voor het leveren aan de overheid. Ook zakelijke klanten en consumenten letten bij de keuze van producten en diensten steeds meer op of deze het predikaat ‘duurzaam’ verdienen.
De Kamer van Koophandel helpt ondernemers óók bij Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO). MVO levert een bijdrage aan succesvol en vernieuwend ondernemerschap. Het vinden van een goed evenwicht tussen sociale belangen (People), winst (Profit) en milieuaspecten (Planet), de drie P’s (PPP) staat hierbij centraal. Duurzaam inkopen geeft een concrete invulling aan MVO dat toch nog regelmatig als een vaag begrip wordt beschouwd.
Invulling MVOHoe aan MVO in de praktijk invulling kan worden gegeven vertelt
Ormskerk benadrukt dat zijn bedrijf echter de wetgeving niet nodig heeft om te blijven werken aan een betere wereld. “Binnen ons hele bedrijf voeren we duurzaamheid door. We gebruiken groene stroom, milieuvriendelijke kantoorartikelen en schoonmaakmiddelen. Daarnaast zijn we spaarzaam in het verbruik van ecologisch verantwoord papier, schakelen niet gebruikte apparatuur meteen uit, doen aan afvalscheiding en drinken biologische koffie, thee en drankjes. Ook zijn we ISO 14001-gecertificeerd met milieu-managementsysteem.”
Collega
Scharink stelt dat de richtlijnen vanuit de overheid worden aangegeven, maar is ervan overtuigd dat MVO in handen van ondernemers een enorme vlucht kan nemen. “In hun eigen bedrijf weten ze hier op creatieve wijze invulling aan te geven. “Alles draait om het maken van bewuste keuzes. Zo brengt het openbaar vervoer onze medewerkers niet altijd waar ze willen. “Ons wagenpark bestaat daarom grotendeels uit hybride auto’s. Of dit uiteindelijk de beste keuze is moet de toekomst uitwijzen. Dat is met alle keuzes het geval. Afwachten is voor ons geen optie, we gaan nú aan de slag. Hierbij blijven we flexibel om aanpassingen te doen waar nodig.”
Startende ondernemers kunnen in de beginfase van hun bedrijfsvoering al bewuste keuzes maken die niet alleen goed zijn voor het milieu. Denk aan de keuze van een energieleverancier. Maar ook de eigen inkoop en verkoop kan gelijk goed ingericht worden. Met personeel lijkt een duidelijk beleid over gebruik van apparatuur en energiebesparende hulpmiddelen vanzelfsprekend, maar dat is het niet. Stel hierover regels op en maak die kenbaar. En het belangrijkste: geef als ondernemer zelf het goede voorbeeld.
Van de gemaakte winst investeert
www.basconsultancy.nl



